Mwanagenzi Mtafiti

Sehemu Kuu

MUUNDO NA MAANA

Semantiki

Semantiki ni uchunguzi wa maana katika lugha. Inasaidia kuchambua maana za maneno, mahusiano kati ya maana hizo na namna maana za vipashio zinavyoshirikiana katika kirai au sentensi.

Maana ya neno si kitu kinachotajwa pekee

Neno linaweza kurejelea kitu, hali, tendo au wazo. Maelezo ya kamusi yanapaswa kumsaidia msomaji kuelewa dhana inayotajwa, lakini matumizi yanaweza kubeba pia hisia, tathmini na uhusiano na maneno mengine. Tenganisha ufafanuzi wa maana na mfano wa hali ambayo neno limetumika.

Katika uchambuzi, anza na sentensi badala ya neno lililokatwa kutoka katika matumizi. Jiulize ni maana ipi inahusika, ni sehemu zipi za sentensi zinazoisaidia na kama maana nyingine ingeleta tafsiri inayowezekana.

Mahusiano muhimu ya maana

DhanaMaelezoMfano wa mafunzo
UsinonimiaManeno yana maana zinazokaribiana katika mazingira fulani.Alifika haraka / Alifika upesi.
UantonimiaMaana zinatofautiana kwa uhusiano wa upinzani.ndefu / fupi, kutegemea kitu na kipimo.
Uhusiano wa jumla na mahsusiDhana moja hujumuisha dhana iliyo mahsusi zaidi.tunda na embe.
PolisemiaNeno moja lina maana kadhaa zinazohusiana.kichwa cha mtu / kichwa cha habari.

Maneno yanayokaribiana si lazima yabadilishane katika kila sentensi. Linganisha pia mtindo, aina ya neno na mazoea ya kuandamana na maneno mengine. Mfano wa jedwali hueleza tofauti ya dhana; hauchukui nafasi ya kuchunguza vidahizo na matumizi mengi.

Polisemia na homonimia

Katika polisemia, mchambuzi anaeleza uhusiano kati ya maana za neno. Katika homonimia, maumbo yanayofanana yanachukuliwa kuwa maneno tofauti. Kutofautisha hali hizo kunaweza kuhitaji ushahidi wa kihistoria, taarifa za aina ya neno na maamuzi ya kileksikografia.

Usiamue kwa kuona maana mbili pekee. Angalia kama kamusi imeziweka chini ya kidahizo kimoja au vitomeo tofauti, na tafuta sababu inayotolewa. Kamusi mbili zinaweza kuwa na mpangilio tofauti; linganisha kanuni na malengo yao kabla ya kusema mojawapo imekosea.

Maana na mahusiano ndani ya sentensi

Linganisha Wanafunzi wote wamefika na Baadhi ya wanafunzi wamefika. Tofauti ya kiasi inaathiri taarifa inayotolewa. Katika mantiki ya msingi, kufika kwa wanafunzi wote kunaruhusu kusema baadhi wamefika iwapo kundi lina washiriki; taarifa ya baadhi pekee haithibitishi kwamba wote wamefika.

Mazungumzo halisi yanaweza kuongeza dokezo kwamba baadhi si wote. Hapo unatakiwa kutenganisha maana ya msingi na kile kinachodokezwa katika muktadha. Mipaka ya semantiki na pragmatiki husaidia kuuliza kama tafsiri inatokana na muundo wa lugha au mazingira ya matumizi.

Utaratibu wa kuchambua kidahizo

  • Kusanya sentensi kadhaa zenye neno unalochunguza na hifadhi vyanzo vyake.
  • Panga mifano kwa tofauti za maana, si kwa tofauti za mada pekee.
  • Andika ufafanuzi unaoweza kueleweka bila kutegemea mfano mmoja.
  • Jaribu ufafanuzi huo kwa mfano mpya na andika matumizi yasiyotoshea.
  • Linganisha na kamusi na ueleze sehemu ulizokubaliana au kutofautiana nazo.

Linganisha bila kulazimisha usawa

Jaribu mwenyewe

Chagua visawe viwili katika Kamusi. Tengeneza sentensi tatu na ujaribu kubadilisha neno moja kwa jingine. Eleza mahali ambapo maana, mtindo au usanifu wa sentensi unabadilika.

Mwongozo wa kujitathmini

Tumia ushahidi wa sentensi. Jibu linalosema tu kwamba maneno yanafanana halionyeshi mipaka ya uhusiano huo; bainisha pia mazingira ambayo ubadilishanaji haukufai.

Marejeo na usomaji zaidi

Fuata vyanzo hivi kupanua uchunguzi wako. Mifano na mazoezi ya ukurasa huu imeandaliwa kwa kujifunzia; si matokeo ya utafiti wa uwandani.

Endelea kuchunguza

Asili ya Maneno Matumizi ya Lugha Sarufi ya Kiswahili